Patavatsız Köstebek

Ortaokuldayken edebiyat hocamız, haftasonu için tüm sınıfa ödev vermişti. Herkes kendi seçeceği bir şiiri ezberleyecek ve bir sonraki ders, sırayla tahtaya kalkıp ezberlediği şiiri okuyacaktı. Ertesi hafta olup da o gün geldiğinde edebiyat hocamız sırayla herkesi tahtaya çağırıp şiirini okutuyordu.

O dönemler Nazım Hikmet ve şiirleri edebiyat kitaplarında yer almıyordu. Türkiye’nin yetiştirdiği belki de en iyi şair olmasına rağmen, edebiyat derslerinde kendisinin adı bile geçmiyordu. Çünkü Nazım Hikmet, resmi kayıtlara göre “vatan haini” idi.

Bense Nazım ile çoktan tanışmış, şiirlerine hayran olmuştum bile. İşte o edebiyat dersi, böylesi bir şairinin adının edebiyat derslerinde dahi anılamamasını protesto etmek için çok güzel bir fırsat sunmuştu bana. Ben de Nazım’ın “Vatan Haini” şiirini ezberlemiş ve sıranın bana gelmesini beklemiştim. Sıram geldiğinde “Nâzım Hikmet vatan hainliğine devam ediyor hâlâ.” dizesiyle başlamış ve bir solukta okumuştum şiiri, belki edebiyat hocam sözümü keser de şiiri tamamlatmaz diye. Halbuki hiç de korktuğum gibi olmamıştı. Şiiri sonuna kadar dinlemiş ve sanki hiçbir şey olmamış gibi sıradaki öğrenciyi tahtaya çağırmıştı.

Yerime geçerken edebiyat hocamla gözgöze geldiğimizde, yüzünde memnun bir ifade vardı. Ama biraz tedirgin de görünüyordu. Belli ki o da Nazım’ın ne kadar büyük bir şair olduğunu biliyor fakat  bunu öğrencilerine anlatamamaktan dolayı sıkıntı duyuyordu. Ancak onun elinden de bir şey gelmiyordu. Ne de olsa müfredatı uygulamak zorundaydı.

Ama bugün her şey değişti.

Bugün, 1951′de hakkında vatandaşlıktan çıkarılma kararı alınmasına rağmen ancak 2002′de resmen vatandaşlıktan çıkarılan Nazım Hikmet Ran’ın tekrar vatandaşlığa kabul edildiği gündür. Ama bugün asla düşünce özgürlüğünün Türkiye’de kabul gördüğünü belgeleyen gün değildir. Bugün yalnızca bir ayıp temizlenmiştir. Fakat Türkiye Cumhuriyeti’nin geçmişi ve hatta bugünü malesef benzer ayıplarla doludur.

Vasiyetinde “Anadolu’da bir köy mezarlığına gömülmeyi” istemiş olsa da, bence Rusya’da kalmalı Nazım Hikmet’in mezarı. Unutmamak gerekir ki biz Nazım’ı hapislerde çürütür ve hatta T.C. vatandaşı olmaya dahi layık görmezken Rusya ona sahip çıkmış, bizden daha çok “vatan” olmuştu ona. Hem belki bu sayede biz de o mezara baktıkça Nazım’a çektirdiklerimizi hatırlar, diğer düşünürlerimize aynı muameleyi yapmaktan çekiniriz.

Ha bir de unutmadan sormak isterim bu gelişmeyi Türkiye’de iyi yönde değişimler olacağının işareti olarak görenlere: Aşağıdaki dizelerde yazanlardan hangisi değişti ki burada, Nazım Hikmet’in vatandaşlığa kabulünden başka?

Vatan Haini

“Nâzım Hikmet vatan hainliğine devam ediyor hâlâ.
Amerikan emperyalizminin yarı sömürgesiyiz, dedi Hikmet.
Nâzım Hikmet vatan hainliğine devam ediyor hâlâ.”
Bir Ankara gazetesinde çıktı bunlar, üç sütun üstüne, kapkara haykıran puntolarla,
bir Ankara gazetesinde, fotoğrafı yanında Amiral Vilyamson’un
66 santimetre karede gülüyor, ağzı kulaklarında, Amerikan amirali
Amerika, bütçemize 120 milyon lira hibe etti, 120 milyon lira.
“Amerikan emperyalizminin yarı sömürgesiyiz, dedi Hikmet
Nâzım Hikmet vatan hainliğine devam ediyor hâlâ.”

Evet, vatan hainiyim, siz vatanperverseniz, siz yurtseverseniz,
ben yurt hainiyim, ben vatan hainiyim.
Vatan çiftliklerinizse,
kasalarınızın ve çek defterlerinizin içindekilerse vatan,
vatan, şose boylarında gebermekse açlıktan,
vatan, soğukta it gibi titremek ve sıtmadan kıvranmaksa yazın,
fabrikalarınızda al kanımızı içmekse vatan,
vatan tırnaklarıysa ağalarınızın,
vatan, mızraklı ilmühalse, vatan, polis copuysa,
ödeneklerinizse, maaşlarınızsa vatan,
vatan, Amerikan üsleri, Amerikan bombası, Amerikan donanması topuysa,
vatan, kurtulmamaksa kokmuş karanlığımızdan,
ben vatan hainiyim.
Yazın üç sütun üstüne kapkara haykıran puntolarla :
Nâzım Hikmet vatan hainliğine devam ediyor hâlâ.

[vodpod id=Groupvideo.2015695&w=425&h=350&fv=]

Etiketler: çıkarma, düşünce, düşünce özgürlüğü, nazım, nazım hikmet, nazım hikmet ran, özgürlük, rusya, şair, Şiir, vatan haini, vatandaş, vatandaşlığa kabul, vatandaşlık, vatandaşlıktan çıkarma